شیر ( لبن )

چاپ  |  ارسال به دوستان  |  PDF

شیر ( لبن )

گوهر شير ترکيبي است از آبي و پنيري و چربي .در شير گاو چربي زياد است .شير شتر بسيار رقيق و چربي و پنيري اش از شير گاو کمتر است . شیر ماچه خر نیز رقیق و کم چربی است . شیر بز معتدل است ، شیر گوسفند پر مایه و چرب است . شیر گاو از شیر گوسفند چرب تر و پرمایه تر است .شیر بز پرمایه است . شیر مادیان همچون شیر شتر رقیق و آبکی است .

گزینش : بهترین شیر برای آدمی شیر پستان زن است . بهترین شیر نوشیدنی آن است که از پستان بمکند یا همینکه دوشیده شد بخورند –

شير بسيار خوب آن است که رنگش بسيار سفيد ، قوامش معتدل و قطره اش بر ناخن نلغزد و باقي بماند . حیوانی که شیر از او می دوشند از گیاه ارزنده و خوب چریده باشد . در شیر مزۀ مایل به ترشی و تلخی و تندی یا بوی بیگانه و گند حس نشود. باید شیر را همینکه دوشیدند بکار برند و نگذارند تغییر یابد . و نباید پنداشت هر حیوانی که مدت حاملگی اش از مدت بارداری زن بیشتر یا بسیار کمتر باشد شیرش خوب نیست . اما هرچه نزدیک به این مدت باشد مناسب تر است مانند شیر گاو که از سایر شیرها بهتر است .
مزاج :مواد آبکي شير کم و چربي آن معتدل است و کمي گرايش به گرمي دارد .شير ترش (ماست )سرد و خشک است .
خاصيت :شیر به سبب گوهر آبي که دارد لطافت بخش و شوينده است و گزندگي ندارد . شیر کیموسها را سرحال آرد ، تن را توان بخشد ، شکم را بند آرد. اگر شیر و عسل را با هم خورند قرحه های درون را از اخلاط پرمایه پاک گرداند و می رساند و شستشو دهد.

اندامان غذا : خوب کیموس است . هر  شیری و بویژه شیر پستان زن تغذیۀ زیاد به مغزمی دهد . شیر زودهضم است و باید چنین باشد .شیر زادۀ خونی است که آخرین مرحله هضم را پیموده است و آبی بیگانه بر آن افزوده شده است . اگر چه آبش از اندامی مایل به سرد آمده است ولی چون از آن تغذیه نکرده و از آن متاثر نشده است .
شير وقتي غذايي شده است که ساير غذاهايي که هضم ها ديده و به بارها پالايش رسيده اند هم حال شده است . بلکه می توان گفت گرمایی زیاد و خوب بر آن چیره شده و سردی را از آن زدوده و بزودی آن را هم مزاج خون معتدل المزاج گردانیده است . چه خوش گفته روفس که فرموده است : از اینکه آب بر او وارد آمده و آب گرایش به سردی دارد می بینیم  کسانی که بلغم دارند از شیر زیان بینند . چرا ؟ زیرا حرارت آنها شیر را همانطور که لازم است به ماده خونی تغییر نمی دهد . تن که شیر را در میابد چون بوی نزدیک است هر چه زودتر و قبل از آنکه تغییر به خون شود آنرا بکاربرد . هم از اینرو که برای افراد مزاج گرم و خوش مفید است به شرطی که در معدۀ آنها زرد آبی نباشد که شیر را تغییر دهد . علاوه بر این شیر با بدن ها مناسباتی ویژه دارد که انگیزه اش هنوز معلوم نشده است .
کسي که شير مي نوشد بايد بعداً آرام بگيرد که مبادا شير تباه گردد و بترشد . اما نبايد بعد از شير نوشيدن فوراً خوابيد و نبايد قبل از آنکه تماماً سرازیر می شود غذاي ديگري خورد . و این دستور شیر نوشیدن برای جوانان گرم مزاج که زیاد شیر می خورند بسیار مفید است چون در غیر این صورت شاید شیر در وجود آنها به زرداب تبدیل شود. همچنین شیر نوشیدن مفید است مطابق این دستور برای پیران نیز سودمند است . شیر درون آنها را نم بخشد و خارش ویژه به تن پیران را از بین می برد . اما بهتر آن است و باید بوسیله اصل به هضم شیر کمک نمایند . بسیار اتفاق افتد که شیر نوشیدن در اولین مرحله شکم را روان سازد و ریختنی های پیرامون و اطراف روده را بیرون اندازد و از آن پس به تغذیه دادن می پردازد.و بدن از آن تاثیر مثبت بیند و آنگاه بندآورندۀ شکم است . شير ناجوشيده بادزا است و چون بجوشد معتدل مي شود . شیر که ترکیبی از آبی و پنیر است ، بوسیلۀ گوهر آبی روان است و بوسیلۀ پنیری بند آورنده است .آغوز دیر هضم است .خلط غلیظ بوجود آورد. به کندی سرازیر می شود .و چاره اش عسل است .آغوز غذایی بسیار برای تن دارد . شیر ترش دارای خلط خام است اگر بپزد و بویژه هر آنچه پرمایه تر است قبوضیت بیشتر آرد. هر شیری بجز شیر شتر و همانند آن که مادۀ پنیری کم . مادۀ آبی زداینده زیاد دارد .راه بندانها و بویژه راه بندان در کبد بوجود می آورد . شیر ضد موادی است که به سوی اندامان داخلی درون درحال ریشند و از تندی و گزندگی که دارند اندامان درونی را آزار دهند – شیر که به درون وارد می شود چنین موارد را بوسیلۀ زدایندگی گوهر آبی می شوید و ضعیف گرداند و چگونگی آنها را چنان به اعتدال در آرد که با اندام متناسب گردد و از آن پس آنرا می پوشاند و می چسباند و در میان اندام خلط بد حایل می شود.و خلط تاب تجاوز را در خود نمی یابد . طبیعی است شستشوی نامبرده هیچ وقت با آب ممکن نمی باشد . چه در آب این گوهر زداینده نیست . شیر  برای کسانی که خونریزی دارند خوب نیست ، و برای درون هم بسیار خوب نیست . شیر بز برای درون از سایر شیرها بدتر است . زیرا اکثراً گیاهان قبضی آور می خورد . شیر گوسفند بر عکس شیر بز است  و آنهم به این خوبی نیست التهابی است .شیر از گوهری که دارد به زودی تغییر حالت می دهد و بویژه برای تبدیل به گرمی بسیار آماده است . برای بدن انسان هیچ چیز از شیر فاسد بدتر نیست . شیر ماچه خر آبکی است ، شیر خوک آبکی و نارسیده است . شیر در بهاران نسبت به شیر تابستان آبکی است . و همین برابری را می توان نسبت به چرای حیوانات مقایسه کرد . حیواناتی در دشت می چرند و بعضی در جنگل و بیشه ها می چرند .تا گیاه بهاری است شیرش آبکی و گیاه  تابستانی شیر غلیظ تر می دهد . تا تابستان پیش برود شیر غلیظ و پرمایه تر گردد . شیر وسطهای تابستان بهترین است اما بیم آن می رودن که بعد از نوشیدن بعلت گرما تغییر یابد .که شیر بهاران این بیم را ندارد .شیر گاو بسیار چربی دارد و شیر گوسفندی پنیری اش زیاد است .در شیر شتر چربی و پنیری اندک است . و در این زمینه در درجۀ دوم شیر مادیان و در درجۀ سوم شیر ماچه خر آید.و بدین سبب است که شیر شتر و مادیان و ماچه خر کمتر در معده پنیر می شوند .شتر که گیاه تلخ و شور مزه را بسیار دوست دارد از اینرو شیرش به شورمزگی می زند . و بعقیده من شیر شتر از هر شیری با تن سازگار تر است و با وجود این کسانی گویند شیر شتر در معده اندام های فوقانی درونی دیرپاترو کندرو تر از سایر شیرها است . و بدان که شیر بر حسب رنگ حیوان و عمر حیوان است که آیا جوان است یا پیر ، کوچک است یا بزرگ یا میانه . و باید هیئت و اندامش به حساب آورد . گوشتش نرم است یا سفت ؟ فربه است یا لاغر ؟ سفید رنگ است یا رنگی دیگر دارد ؟ گویند ناتوان ترین شیر شیر حیوان سفید رنگ است . و از هر شیری زودتر سرازیر می شود.

 

آرایش: برخی پنداشته اند که زیاد خوردن شیر شپش زیاد کند شاید راست گفته باشند . شیر را بر رخسار مالند اثرهای زشت را می زداید . نوشيدن شير براي زيبايي رنگ بسيار مفيد است اما گاهي لکه هاي سفيد در رخساره به وجود مي آورد . ولی در این باره شیره شتر بسیار خوب است و بیم لکه آوردن ندارد .شير را با شکر بخورند رنگ را بسيار زيبا مي کند و به ويژه زنان از آن بهره مي برند .
شير فربه کننده است و حتي آب پنير هم فربهي مي دهد چنان که اگر آنهايي که مزاج گرم و خشک دارند اگر آب پنير بنوشند و اسهال شوند دليل چاق شدن آنهاست .  زیرا آب پنیر که مزاج آنها سازگار است خلطهای بد را بوسیلۀ رطوبتش بیرون ریزد و غذا را از آلایش دور دارد و برای فربهی بخشیدن آماده تر می شود .و چنین کسانی که مزاج گرم و خشک دارند اگر ماست را با ریم آهن ( خبث ) بخورند بسیار زود فربه می شوند . آب پنير را بر رخساره مالند لکه ها و اثرها را از بين مي برد و اگر بخورند هم همين اثر را دارد .


ورم و جوش :اکثراً از اثر شير نوشيدن دمل هاي بد و آماس هاي تباه و بادکردگي و سرخ شدن پوست (ماشرا ) و گري و خارش از بين مي رود به شرطی که نوشنده چیزی در مزاجش نباشد که ضد شیر باشد و شیر را تباه کند و آنرا به زرداب تبدیل نماید . کساني که ورم هاي دروني دارند بهتر آن است که از خوردن شير پرهيز کنند .
زخم و قرحه :شير زخم هاي ناپيدا را مي شويد و پاک مي کند و مي پوشاند. کسانی که قرحه دارند و مزاجشان با شیر سازگار است و شیر در معدل آنها به زرداب تبدیل نمی شود از خوردن شیر فایده بینند. آب پنیر مخلوط با هلیله داروی گری است .

مفاصل :شير عموماً با اعصاب ناجور است و براي بيماران عصب و به ويژه آن بيماري که سرد و بلغمي باشد خوب نيست .
 

سر :شير بز آب بيني زکامي را بند مي آورد.تندي آن را ملايم مي کند. داروي قرحه گلو است .شير فراموشي خشک ( نسیان الیابس ) و غم و وسوسه را از بين مي برد .
شير براي دندان خوب نيست ، دندانها را مي کاود ، مي خورد ، خرد مي کند و به ويژه اگر دندان انسان سرد مزاج باشد . لثه را سست مي کند . بهتر آن است که بعد از شير نوشيدن با عسل و شراب  و سکنجبين مضمضه کنند. اما گوئیا شیر ماچه خر برای دندان مفید است اگر در دهان گردانند دندان و لثه را محکم کند . شير براي بيماريهاي سردرد و سرگيجه و کساني که احساس صداهاي غريب (طنين )مي کنند خوب نيست .نبايد بعد از شير خوردن خوابيد . شير عموماً براي کساني که ضعف سر دارند بد است .


چشم :شير سبب تم و پرده چشم مي شود .اما در چشم بدوشند براي مداواي رمد و دفع گزند مواد گرم و ناسازگار که به چشم درآيند مفيد است و زبري را از بين مي برد .
براي از بين بردن نقطه خوني (طرفه ) نافع است و همچنين اگر شير با سفيده تخم مرغ و روغن خام گل مخلوط کنند و بر چشم دردمند گذارند بسيار سودمند است .
اندام هاي تنفسي :شير تازه دوشيده ماچه خر و بز  براي سرفه و سل و خون برآوردن خوب است .  در علاج خون برآوردن شیر گوسفند بهتر از آنهاست . شیر عموماَ از داروهای قرحه و سل بشمار می آید .در دهان گردانيدن و غرغره کردن شير داروي خفگي ها و ذبحه صدريه و آماس زبان کوچک و لوزتين است . براي بيماراني که خفقان تر خوني يا بلغمي دارند خوب نيست . شير شتر علاج برنشيت و ضعف اندام ها است . شیر برای سینه بهتر است تا برای سر و معده .


اندام هاي غذا :شير سبب بندآمدني ها در مثانه (در نسخه ای – کبد) مي شود .آب پنير در علاج يرقان مفيد است .

شیر شتر و بز عموماً مفید هستند . شیر ماچه خر داروی استسقا است . شیر شتر و بز و ماچه خر هر سه سخت شدن سپرز را چاره کنند.شیر شتر مخلوط با روغن گرچک سفتیهای درونی را نرم کند . شیر در معده باد می کند و مایۀ درد می شود. و آغوز نیز همین کار را می کند . شیر و آغوز هر دو سکسکه و آورغ دودی را برانگیزد و شیر از آغوز در این زمینه بدتر است . اونواع شیر بجز شیر شتر برای بیماران سپرز و کبد و کسانی که به داروی لطافت بخش نیازمندند خوب نیست . اما شیر شتر خوب است و ورمهای سپرز و کبد را چاره کند و کبد را شادابی بخشد و بهترین علاج استسقا است و بویژه اگر شیر شتر را با شاش شتر عربی بخورند در علاج استسقا معرکه می کند .شیر اشتهای خوراک می دهد و تشنگی آور است . شیر ترش ( ماست ) بسیار بدگوارش است و خلط خام بوجود آورد. اما معده ای که در گوهر یا به طور عارضی گرم باشد آنراهضم کند و استفاده می برد و از آنجا که مادۀ کره از آن گرفته شده سبب آروغ دودی نمی شود.

 

اندامان راننده : آب پنير زرداب سوخته را ريزش مي دهد .آب پنير مخلوط با افتيمون سوداي سوخته را بيرون مي راند .شير سنگ به وجود مي آورد .
شير را آنقدر بجوشانند تا ماده آب از آن خارج شود ، شکم را بند مي آورد و بهم خوردن عادت ماهانه را سر و سامان مي بخشد . شير شتر حيض را راه مي اندازد . دوغ گاوي براي بيرون دادن مراره خوب است . با شير دوشيده حقنه کنند قرحه های زهدان را علاج مي نمايد .شير بز از قرحۀ  آبدان مفيد است . شير زيان جماع را جبران مي کند و شهوت انگيز است .هر شير و حتي شير ترش (ماست )که تر و بادزا است آرزوي جماع را زياد مي کند .
شير بادکن روده است .هر شيري که پرمايه باشد و به ويژه آغوز که بسيار پرمايه است قولنج را بر مي انگيزاند و سنگ پديد مي آورد. بسیار اتفاق افتد که شیر شکم را نرم کند ( ملین ). و در این زمینه اولاً شیر مادیان و شیر شتر و شیر کاچه خر و در درجۀ دوم شیر گاو و در درجۀ سوم شیر بز این تاثیر را دارند .هر شیری که مواد آبکی اش کم باشد و زیاد خورند که هضم نشود . و نمک همراهش کنند مسهل می شود . آب پنیر هم که بانمک باشد مسهل است . شیر جوشیده یا شیری که بوسیلۀ سنگ آهن سرخ شده در آتش گرم کنند حتماً قبض است و شکم را بند آورد. .شير در علاج پوسته انداختن ( سحج ) مفید است .شير ترش و پخته اسهال زردابي و خونريزي را بند مي آورد .شير شتر داروي بواسير است .آماس هاي اطراف پیزی ، قرحه های پیزی ، ورم هاي زهار ، قرحه هاي زهار را اگر با شير بيندايند درد را تسکين مي دهد .
تب ها :شير تازه دوشيده از بز یا ماچه خر براي بيماري دق نافع است . شير ترش اگر به خوبي چربيش را بگيرند ولي چربي بماند اکثراً تب دق را قطع مي کند . اما بايد در حالتي باشد که با اشتها آن را بخورند .انواع شير پرمايه ( غليظ )اکثراً تب مي شوند و تب داران بايد از آن پرهيز کنند .
زهرها :کسي که سم خورده . کسی که از اژدهای  دریایی مسموم شده . کسی که از اثر شوکران و بنگ حالت تسمم بوی روی داده و بویژه کسی که از آلاکلنگ و ساس و خربق تو تاج الملوک و ببرکش ( خانق المنر ) و سایر داروی های خورنده و گنداننده  مسموم شده است شير بنوشد. کسانی که مست بنگ کشیدن هستند شیر بنوشند عقل به سرشان می آید .

 

 
تگها : مزاج شیر , خاصیت شیر
ارسال نظر
* نام شما:

* ایمیل شما: (محرمانه)

* پیام شما:
رتبه: بد            خوب
کد نمایش داده شده را تایپ نمایید:

تازه سازی
طراحی سایت با مهریاسان