محمّد مؤمن تنکابنی

چاپ  |  ارسال به دوستان  |  PDF

محمّد مؤمن تنکابنی


محمدّ مومن حسینی پسر میرزا محمّد زمان تنکابنی دیلمی است. اجداد مؤلف از تنکابن به‌سمت اصفهان حرکت کرده و در آن‌جا که پایتخت پادشاهان صفوی بوده سکونت گزیده‌اند. به گفته خود مؤلف، اجدادش در دربار پادشاهان صفوی طبیب مخصوص بوده‌اند. وی نیز طبیب مخصوص شاه سلیمان صفوی بود و در علم طب و کلام تبحّر داشت. حکیم مؤمن کتاب معروف خود را برای شاه سلیمان تألیف نموده است و وجه تسمیۀ آن به "تحفة‌المومنین" یا "تحفه حکیم مومن" از روی اسم مؤلف «محمدمومن» می‌باشد.
این کتاب مشتمل بر پنج تشخیص و دو دستور بوده و جزء کتب بنیادی داروسازی و درمان‌شناسی است. در قسمت‌های پنج-گانه آن اختلاف نظر پزشکان درباره داروها، لغات و اصطلاحات پزشکی، اسامی ادویه و اغذیه به ترتیب الفبایی، خواص، موارد درمانی و مقدار مصرف داروها مورد بررسی قرار گرفته و دستور اول در شناسایی داروهای مفرده و دستور دوم به شناسایی داروهای ترکیبی اختصاص دارد.
باید دانست درمیان تألیفات طبی از ابتدای اسلام تا حمله مغول کتبی چند به‌مانند این کتاب تحت عناوین "قرابادین" و یا"ادویه مفرده ومرکبه" و یا "مفردات" و امثال آنها به‌رشته تحریر درآمده که عموماً به‌زبان عربی بوده‌اند و هر کدام از مؤلفین به‌قدر قوه و دانش خود زحماتی را عهده‌دار شده‌اند، امّا این کتاب وجوه تمایزی با سایر کتب دارد که عبارتند از:
تقریبا می‌توان گفت پس از کتاب ذخیره خوارزمشاهی از دوران خوارزمشاهیان تا دوران شاه سلیمان صفوی کتابی به‌مانند تحفه در زبان پارسی نگاشته نشده است.
کتاب تحفه نتیجه‌ای از مطالعات و تجارب شخصی مؤلف و استفاده‌اش از اغلب کتب تألیفی قبل از وی می‌باشد.
تحفه حکیم مؤمن قریب سه قرن کتاب مطالعه‌ای پزشکان پیشین بوده و هم اکنون نیز طرفداران زیادی دارد. این کتاب در طی قرون متمادی در ایران توانسته همراه با قانون ابن‌سینا و شرح اسباب نفیسی و قرابادین کبیر (مجمع الجوامع عقیلی خراسانی) پیوسته در دست طالبان و عاشقان علم طب قرار گیرد.

 

 

 
تگها : محمّد مؤمن تنکابنی , زندگینامه محمّد مؤمن تنکابنی
ارسال نظر
* نام شما:

* ایمیل شما: (محرمانه)

* پیام شما:
رتبه: بد            خوب
کد نمایش داده شده را تایپ نمایید:

تازه سازی
طراحی سایت با مهریاسان